Grip op lithium-branden: van risico herkennen naar gericht beheersen

Elektrische voertuigen, gereedschappen, magazijnen, productieomgevingen en energieopslagsystemen: lithium-ion batterijen zijn niet meer weg te denken uit het dagelijks leven. Maar met de snelle groei van het aantal toepassingen nemen ook de risico’s toe. Wat moet je daar als risicodeskundige van weten? Hoe herken je de risico’s tijdens een inspectie? En welke maatregelen zijn daadwerkelijk effectief? Reden genoeg voor het Bestuur van het Register van Risicodeskundigen om op 1 september het seminar ‘Grip op lithium-branden’ te organiseren. Een volle zaal bij VST Fire Solutions in Houten liet zien dat het onderwerp leeft.

Lithium-ion technologie heeft ons veel gebracht, maar stelt professionals op het gebied van brandveiligheid ook voor nieuwe vraagstukken. Want een accu is niet zomaar een accu en alleen constateren dát ergens lithium-ion batterijen aanwezig zijn, zegt nog onvoldoende over het daadwerkelijke risico. Tijdens het seminar namen Wouter van der Kamp en Dennis van der Mark de aanwezige risicodeskundigen dan ook mee in verschillende kanten van het vraagstuk. Daarbij ging het niet alleen om technische kennis, maar vooral ook om de vertaalslag naar de dagelijkse praktijk.

Kijken naar het werkelijke risico

Dennis van der Mark, adviseur brandveiligheid en eigenaar van Smart Fire Technologies en Bureau Brandveiligheid, ging uitgebreid in op de risico’s die risicodeskundigen tijdens inspecties kunnen tegenkomen. Onderwerpen als thermal runaway en off-gassing kwamen daarbij aan bod, maar ook laad- en opslagrisico’s, detectie en vroegtijdige signalering. Want juist bij lithium-ion is het belangrijk om verder te kijken dan de batterij zelf. Waar en hoe worden accu’s gebruikt? Hoe worden ze geladen en opgeslagen? Welke omstandigheden vergroten het risico? En welke voorzieningen zijn aanwezig om een incident vroegtijdig te signaleren of de gevolgen ervan te beperken?

Dennis lichtte daarbij ook de Lithium-ion Risico Barometer® van Bureau Brandveiligheid toe. Met deze methodiek worden verschillende risicofactoren gestructureerd in kaart gebracht. Zo ontstaat niet alleen een beeld van de aanwezigheid van lithium-ion toepassingen, maar vooral van het daadwerkelijke risico en de mogelijkheden om dat risico verder te beheersen.

De behoefte aan zo’n praktische en onderbouwde benadering bleek ook uit de vragen en discussies in de zaal. Naarmate lithium-ion toepassingen toenemen, groeit immers ook de behoefte aan handvatten waarmee risicodeskundigen situaties zo objectief en eenduidig mogelijk kunnen beoordelen. Ofwel: niet varen op gevoel, maar werken vanuit inzicht.

Wat kan een sprinklerinstallatie betekenen?

Ook de beheersing van een eenmaal ontstane lithium-ion brand kwam uitgebreid aan bod. Wouter van der Kamp nam de deelnemers mee in de rol die sprinklerinstallaties daarbij kunnen spelen.

Lithium-ion branden brengen specifieke uitdagingen met zich mee. Dat betekent dat ook goed moet worden gekeken naar de gekozen strategie en naar wat een sprinklerinstallatie in een specifieke situatie kan – en misschien juist níét kan – bereiken. Verschillende mogelijkheden en praktische afwegingen passeerden de revue.

Daarmee sloten beide presentaties mooi op elkaar aan. Van het herkennen en beoordelen van risico’s aan de voorkant tot het nadenken over maatregelen waarmee een incident en de gevolgen daarvan zo goed mogelijk kunnen worden beheerst.

Kennis én praktijk

Dat het seminar bij VST Fire Solutions plaatsvond, bleek bovendien een mooie gelegenheid om theorie en praktijk met elkaar te verbinden. Ben van der Pol en zijn collega’s verzorgden een rondleiding door het bedrijf en gaven de deelnemers een kijkje achter de schermen. VST Fire Solutions heeft zich als jong en dynamisch bedrijf ontwikkeld tot een professionele speler binnen de brandveiligheid en sprinklerwereld. Tijdens de rondleiding was er onder meer aandacht voor de eigen ontwikkelingen van het bedrijf, waaronder gecertificeerde sprinklertanks. En juist die combinatie maakte de middag compleet: actuele kennis, kritische vragen, onderlinge discussie én de mogelijkheid om in de praktijk te zien hoe oplossingen op het gebied van brandveiligheid worden ontwikkeld.

Samen kennis verder brengen

Met een volle zaal werd opnieuw duidelijk hoe actueel het onderwerp lithium-ion is voor risicodeskundigen. De toepassingen ontwikkelen zich supersnel en daarmee blijven ook de risico’s en mogelijke beheersmaatregelen in beweging. Kennis delen en ervaringen uit de praktijk naast elkaar leggen, is daarom belangrijker dan ooit. Want grip krijgen op lithium-branden begint uiteindelijk niet bij één technische oplossing. Het begint bij weten waar je naar moet kijken, de juiste vragen stellen en risico’s onderbouwd beoordelen. Om vervolgens maatregelen te adviseren die passen bij de situatie.

Dank aan Wouter van der Kamp en Dennis van der Mark voor het delen van hun kennis en inzichten en aan Ben van der Pol en zijn collega’s van VST Fire Solutions voor de gastvrijheid en boeiende rondleiding. Een leerzame middag die volop stof gaf voor discussie. En voldoende nieuwe kennis om mee terug te nemen naar de dagelijkse praktijk. Precies datgene wat het bestuur van het Register van Risicodeskundigen voor ogen heeft met de organisatie van seminars.