Burengerucht in de asperges
Beslissing Tuchtcommissie NIVRE 29 juli 2025, zaaknummer 1009187 / 1089903
Een aspergeteler met de beste bedoelingen wil af van chemische bestrijdingsmiddelen om het onkruid te bestrijden. Zijn buurman toont zich bereid om tegen een onkostenvergoeding het onkruid bij de asperges mechanisch te bestrijden. Het resultaat: een slechte aspergeopkomst in het eerstvolgende seizoen!
De goede relatie verzuurt als de buurman niet wil opdraaien voor de schade. Ook de verzekeraar geeft niet thuis. De teler schakelt vervolgens een NIVRE Register-Expert in om de omvang van de schade aan het aspergeperceel vast te stellen. De buurman vergoedt niets en de teler daagt hem voor de rechter. In deze rechtszaak laat de buurman het schaderapport beoordelen door een eigen deskundige, een bureau gespecialiseerd in gewasschade. Dat rapport slaat kennelijk in als een bom en daarna dient de buurman een klacht in tegen de deskundige van de aspergeteler: ‘Deze expert wrijft mij zonder enige onderbouwing en kritische reflectie tienduizenden euro’s schade aan, terwijl elke grondslag daarvoor ontbreekt’.
Uit het verhaal blijkt niet hoe de rechtszaak is afgelopen en of de buren elkaar nog goeiedag zeggen, maar de beklaagde expert krijgt pek en veren van de Tuchtcommissie.
Het verhaal van de expert, dat hem slechts was gevraagd om de omvang van de schade te bepalen, wordt niet gevolgd. Hij ging ervan uit dat de aansprakelijkheid al door de buurman was erkend. Aan hem was gevraagd om de schade te bepalen aan de hand van de omzetcijfers uit de boekhouding, te weten de jaarstukken. Daaruit kon worden opgemaakt dat er minder asperges dan vorig jaar waren geteeld, voilà de schade. Als oorzaak nam hij aan dat hij aan dat door het frezen schade aan de koppen en wortels van de asperges was ontstaan. Alternatieve oorzaken werden door hem niet genoemd. Pijnlijk was ook dat hij kon worden aangesproken omdat hij zich bezighield met gewasschade, terwijl hij ingeschreven stond als brandschade-expert.
De buurman onderbouwde zijn klacht stevig met de gedragsregels van het NIVRE: geen zorgvuldige en objectieve schadevaststelling, niet op verantwoorde wijze onderzoek doen, niet zorgvuldig, niet op kwalitatief hoog niveau en evenmin nauwgezet te werk gaan. Hij verwijt de expert dat hij helemaal geen schade heeft waargenomen, dat de buurman de schade niet kan hebben veroorzaakt omdat hij niet bij de koppen en wortels van de asperges heeft gefreesd. Hij freesde alleen de werkpaden. Weersomstandigheden, leeftijd van de planten en bodemgesteldheid worden niet meegenomen. De buurman is niet om zijn visie gevraagd. Dat is in strijd met het beginsel van wederhoor. Hij heeft klakkeloos de visie van zijn opdrachtgever overgenomen.
De Tuchtcommissie benoemt eerst dat er sprake is van partijdeskundige. Maar ook in die rol eisen de NIVRE-gedragsregels dat de expert zich objectief en onafhankelijk opstelt. Hij heeft geen zorgvuldig onderzoek gedaan. Hoor en wederhoor had in de rede gelegen en hij had zelf contact met de buurman moeten opnemen. Hij vond eigenlijk dat de buurman hem had moeten bellen. Van een NIVRE-expert mag verwacht worden dat hij vanuit zijn professionaliteit zelf in gesprek met betrokken partijen gaat, aldus de Tuchtcommissie.
Beklaagde werd er ook nog fijntjes op gewezen dat hij de voor gewasschade gebruikelijke KWIN-normen niet had gebruikt om kosten en opbrengsten van het aspergegewas te bepalen. En de aanname van causaliteit was volgens de Tuchtcommissie vooral gebaseerd op ‘veronderstellingen oftewel assumpties’.
Ook de deskundigheid van de beklaagde expert wordt in twijfel getrokken. Het enkele feit dat hij niet in het Register als gewasschade-expert staat ingeschreven vond de Tuchtcommissie nog niet zo belangrijk. Duidelijk was wel, dat het hem aan deskundigheid voor de beoordeling van dit geval ontbrak.
Met al deze terechtwijzingen zou men een ‘stok- of zweepslagen’ verwachten, maar de Tuchtcommissie hield het bij een waarschuwing.
Het spreekwoord ‘Wiens brood men eet diens woord men spreekt’ is uitdrukkelijk niet van toepassing op het professionele handelen van de NIVRE Register-Expert. Dat leert deze uitspraak ons.
Hier lees je de blogs van Bas Martens en Suzanne Hendrickx over uitspraken van de Tuchtcommissie NIVRE. Bas en Suzanne zijn onder meer adviseur compliance voor advocatenkantoren en docent tuchtrecht.
